Dla osób, które dopiero zaczynają swoją przygodę z psychoterapią, rzadko kiedy jest to łatwa decyzja. Jest dużo lęku, poczucia zagubienia i wiele pytań. Zazwyczaj, kiedy decydujemy się na terapię, jesteśmy już w jakimś kryzysie. Samo to nas przytłacza, a do tego w głowie pojawia się mnóstwo wątpliwości dotyczących samej terapii. Dlatego przygotowałam kilka odpowiedzi na pytania, które najczęściej słyszę przed psychoterapią.
A co, jeśli nie polubię swojego terapeuty?
Zawsze stoję na stanowisku, że między pacjentem a terapeutą musi zaistnieć pewnego rodzaju połączenie. Tylko wtedy możliwa jest praca oparta na wzajemnym zaufaniu. Dlatego zawsze zaczynamy od konsultacji. Możesz wtedy zobaczyć, na ile czujesz się dobrze w tej relacji.
Jeżeli coś Ci nie pasuje, powiedz to. Omówcie razem wszelkie wątpliwości. Czasem niechęć wynika z lęku przed zranieniem albo przed bliskością. Może też być efektem wcześniejszych doświadczeń lub wstydu. A czasem zwyczajnie czujesz, że to nie jest właściwa osoba. Dlatego warto o tym porozmawiać. Jeżeli nadal czujesz, że to nie to, jest to zupełnie w porządku. Po prostu poszukaj kogoś, przy kim będziesz czuć się bezpieczniej. Możesz też poprosić terapeutę, z którym odbyłeś/odbyłaś konsultacje, o polecenie innego specjalisty. To naturalna prośba i dobry terapeuta chętnie w tym pomoże.
A co, jeżeli terapia nie jest dla mnie?
Czasem, kiedy problemy nas przytłaczają, nie widzimy wyjścia z sytuacji. Trochę jakbyśmy wpadli do ciemnej studni, z której nie da się wydostać. Wtedy pojawia się wątpliwość: „a może mi nie da się pomóc?”. Właśnie dlatego terapia jest relacją opartą na zaufaniu. Nawet jeśli Ty nie widzisz wyjścia, terapeuta może pomóc Ci je odnaleźć.
Pamiętaj też, że konsultacje to czas, w którym możesz sprawdzić, czy odnajdujesz się w takiej pracy. Dla terapeuty to z kolei czas diagnostyczny. Może się zdarzyć, że terapeuta zaproponuje najpierw inne formy pomocy, na przykład wizytę u psychiatry albo terapię uzależnień. Może też być tak, że nie specjalizuje się w danej dziedzinie. Wtedy prawdopodobnie poleci Ci odpowiednią osobę. Rozwiązań i form pomocy jest naprawdę wiele. Tylko kiedy jesteśmy w kryzysie, często nie potrafimy ich sami zobaczyć.
Nie jestem aż tak chory, żeby zacząć terapię. Może jeszcze poczekam?
Słyszałam kiedyś porównanie, że psychoterapia jest jak wizyta u dentysty. Zazwyczaj idziemy, kiedy już tak boli, że nie da się wytrzymać. Często tak właśnie jest, ale nie musi. Na terapię możemy iść w każdym momencie życia. Nie musimy być chorzy ani czekać, aż będzie bardzo źle.
I znowu wrócę do dentysty: wyleczenie małej dziury trwa dużo krócej niż leczenie kanałowe. Z terapią bywa podobnie. To odpowiednie miejsce, kiedy chcemy popracować nad pewnością siebie, mierzymy się z rozstaniem, żałobą, trudnościami w pracy albo zmianami w życiu. Albo po prostu wtedy, gdy czujemy, że się pogubiliśmy. Więcej na ten temat piszę w artykule Kiedy warto rozpocząć psychoterapię.
Dlaczego na terapii wracamy do przeszłości?
Często to, z czym mierzymy się dziś, jest reakcją na to, co wydarzyło się w przeszłości. Może chodzić o schematy, których kiedyś się nauczyliśmy, a które dziś już nam nie służą. Często nawet nie jesteśmy świadomi, że się nimi posługujemy. Może też chodzić o emocje, które głęboko w sobie zamknęliśmy, bo były zbyt bolesne. Dziś te emocje domagają się, żebyśmy się nimi zaopiekowali.
Powodów jest wiele. Głęboko wierzę jednak, że aby zbudować dobrą teraźniejszość i przyszłość, trzeba uporać się z przeszłością. To jedno z ważnych założeń psychoterapii psychodynamicznej, czyli nurtu, w którym pracuję.
Czy terapeuta powie mi, co mam robić?
Nie powie, a co więcej, nie powinien. Tylko Ty znasz siebie i tylko Ty możesz wiedzieć, co będzie dla Ciebie dobre. Terapeuta może pomóc Ci zrozumieć, co Tobą kieruje, i lepiej poznać siebie, ale nie doradzi, jaką decyzję podjąć.
Moją rolą jest pomóc pacjentowi lepiej rozumieć samego siebie. W tę drogę wyruszam razem z nim i za nim podążam. Pokazuję możliwości, omawiam wątpliwości i przeszkody. Zasady naszej współpracy ustalamy na początku w kontrakcie terapeutycznym.
Masz więcej pytań przed psychoterapią?
Jeśli zastanawiasz się, czy terapia jest dla Ciebie, i chcesz o tym porozmawiać, zapraszam na konsultację w moim gabinecie w Gdańsku lub online. Chętnie odpowiem na Twoje pytania.
